Cái tủ lạnh đặt sai chỗ cho tôi cách sống trong nhà mình

· 6 min read
Cái tủ lạnh đặt sai chỗ cho tôi cách sống trong nhà mình

Tôi từng kê lại cái tủ lạnh trong căn bếp 61m2 của mình ba lần trong ba năm, và lần nào tôi cũng tự nhủ đây là lần cuối. Mãi đến khi con gái tôi tròn hai tuổi, nó bắt đầu tự mở cửa tủ lạnh để lấy sữa, tôi mới ngộ ra một điều hơi phũ phàng. Suốt mấy năm qua tôi đã sắp đồ đạc quanh một đứa trẻ chưa từng tồn tại, và cả quanh một người lớn cũng chưa từng tồn tại nốt — là chính tôi, bản lúc rảnh rỗi, đủ kiên nhẫn, ở gọn gàng như trên tạp chí. Khi đọc về thiết kế nội thất, tôi hay bắt gặp những mặt bằng đẹp đến mức không ai dám sống thật trong đó. Tôi từng vẽ ra đúng kiểu mặt bằng như vậy.

Tôi làm bản vẽ cho khách bằng thước, còn nhà mình thì bằng thói quen

Lần đặt tủ lạnh đầu tiên, tôi làm đúng như một kiến trúc sư ngoan: căn tủ lạnh thẳng với bàn bếp, cách 90cm, cửa mở về phía lối đi, ổ điện gắn cao 1m2 ngay sau lưng. Trên giấy thì chuẩn không chê vào đâu được. Có điều đời không vẽ theo thước. Cửa tủ mở ra chắn đúng chỗ tôi hay đứng sơ chế rau, nên mỗi lần lấy đồ tôi phải né người như đang tránh ai đó trong thang máy. Lần thứ hai, tôi nghe lời anh thợ quen: kê sát tường cho gọn chỗ. Kết quả là từ chỗ thái rau tới tủ lạnh thành bốn bước chân thay vì một. Nghe thì chẳng đáng kể, nhưng bạn thử bốn bước đó mười bảy lần một ngày xem. Ba tháng liền tôi bỏ nấu bữa tối, cả nhà ăn ngoài hoặc gọi đồ ship, và tôi tự biện minh là do deadline bận. Thật ra là do cái tủ lạnh đứng sai chỗ. Lần thứ ba, tôi kê nó theo quán tính cũ, không đổi gì, vì tôi ngại nghĩ tiếp. Đó là lúc tôi hiểu: quán tính luôn thắng bản vẽ, cho đến khi có thứ gì đó buộc mình phải nhìn lại.

Cái sơ đồ đường đi của một bà mẹ hai giờ sáng

Tối hôm con gái sốt, tôi thức pha sữa lúc hai giờ sáng và tự nhiên thấy mình di chuyển trong bếp như người mộng du, chẳng cần bật đèn. Sáng hôm sau tôi làm một việc mà nên làm từ lâu: đặt điện thoại quay lại một ngày sinh hoạt bình thường, rồi tua lại xem mình thực sự đứng ở đâu. Con số khiến tôi giật mình. Sáu mươi phần trăm thời gian trong bếp, tôi đứng trong một góc hẹp rộng chừng 40cm, kẹp giữa bàn bếp và tủ lạnh. Tôi mở tủ lạnh trung bình 23 lần một ngày, kể cả những lần mở ra rồi khép lại vì chẳng tìm được gì. Tính cả ngày, tôi bước gần 900 bước chỉ quanh quẩn trong căn bếp 5m2. Nhìn lại đoạn video, tôi nhận ra mình giống một cái máy chạy vòng hơn là một người nấu ăn. Thế là tôi dời vị trí tủ lạnh sang cạnh cửa sổ. Mất một kệ gia vị, đúng mất thật, tôi phải gắn cái kệ đó lên tường chỗ khác và mất thêm buổi chiều khoan đục. Nhưng khoảng cách từ chỗ thái rau tới tủ lạnh giờ còn đúng hai bước, và góc hẹp 40cm kia biến mất. Cái buồn cười là không có món đồ nào đắt tiền hơn trong lần sửa đó. Chỉ là dời chỗ.

Đồ đạc phải chừa chỗ cho người chưa biết đi

Khi con gái bắt đầu tự lấy sữa, tự mình kéo ghế, tự mở ngăn kéo, tôi phải nhìn lại cả căn bếp bằng con mắt khác. Tay nắm tủ bếp tôi đặt ở 1m1, đúng chuẩn người trưởng thành, nghĩa là con bé phải trèo mới với tới. Ổ điện thấp sát chân tường đúng chỗ con bé hay chạm tay vào. Ngăn kéo đựng xoong nồi nặng, mỗi lần con bé kéo là nguyên cái ngăn rơi ra ngoài. Tôi phải sửa: hạ tay nắm xuống 78cm cho vừa tầm tay con, tháo hai ổ cắm thấp và gắn lên cao, đổi ngăn kéo nặng sang ray giảm chấn. Thú thật, tôi thấy hơi ngượng — một kiến trúc sư chín năm nghề, sửa không biết bao nhiêu căn hộ cũ ở Hà Nội, vậy mà lại không lường trước điều đơn giản nhất trong chính nhà mình. Sau đó, mỗi dự án có khách nuôi con nhỏ, tôi đưa vào bản vẽ một mục riêng: tầm với đồ đạc tính theo chiều cao của đứa trẻ, chứ không chỉ theo chiều cao bố mẹ. Gia chủ hay gật gù vì nghĩ đó là chi tiết kỹ, nhưng thật ra là do tôi trả giá bằng chính căn bếp của mình.

Nhà mình không phải bản vẽ đẹp mà là chỗ cho một ngày lộn xộn

Tôi vốn định làm một kệ trưng bày mở trên tường bếp, kiểu đặt vài hũ gia vị đẹp, một bình hoa nhỏ, ngó cho có hồn. Rồi tôi nhớ cái kệ mở tương tự ở nhà cũ: ba tháng đầu thì gọn, từ tháng thứ tư thành chỗ tống hóa đơn, chìa khóa, đồ chơi con, và bụi bẩn thì không ai lau vì toàn đồ vướng víu. Tôi bỏ luôn ý định đó, thay bằng ngăn kéo kín đựng đúng những thứ lộn xộn — pin tiểu, băng dính, dây điện, đồ sửa lặt vặt. Khép cửa vào là xong, không ai nhìn thấy gì. Cảm giác nhẹ nhõm nhất không phải là lúc nhà gọn gàng, mà là lúc khách đến chơi và tôi chẳng cần lao dọn trước mười lăm phút. Tôi đo lại cho vui: thời gian dọn bếp mỗi tối giảm từ 25 phút xuống còn 6 phút, chủ yếu là vì không còn phải bày lại đồ trên kệ mở. Sáu phút đó tôi dành uống ly nước, hoặc ngồi nghe con kể chuyện trường. Nếu bạn đang sửa sang và phân vân giữa một kệ trưng bày đẹp và một ngăn kéo chán ngắt, tôi nghiêng về cái thứ hai. Nhưng trước khi kê bất cứ món gì, hãy thử một ngày của bạn bằng điện thoại rồi tua lại xem bạn thực sự đứng ở đâu. Bạn tưởng mình sống trong căn nhà trong bản vẽ, hay trong căn nhà của một ngày lộn xộn đang diễn ra?